Açık – kapalı fatura nedir, nasıl hazırlanır?

20 Aralık 2021

Ticari hayatta karşımıza sıkça çıkan açık fatura, vadeli satış yapıldığı zaman hazırlanır. Kapalı fatura ise peşin ödemelerde kullandığımız faturadır. Açık fatura, ticari hayatta uygulansa da vergi kanunlarında bir tanıma sahip değildir. Bu nedenle kapalı fatura ile ayrımı bazen kafa karıştırıcı olabilir. Peki açık faturanın ayrıntıları nelerdir? Açık fatura nasıl kesilir? Aralarındaki fark nedir? Kapalı fatura icra takibi nasıl gerçekleştirilir? Bu yazıda açık kapalı faturayı tüm boyutlarıyla ele aldık.

Açık-kapalı fatura nedir, farkları nedir?

Ticarette tüccarların düzenledikleri faturada, mal ya da hizmetin bedelinin ödenip ödenmediğini “bedeli ödenmiştir” veya “bedeli ödenmemiştir” ibareleriyle açık biçimde gösterdiklerini biliriz. Fakat bazı durumlarda böyle bir ifadenin kullanılmasına ihtiyaç kalmayacak şekilde, doğrudan faturanın düzenleniş biçiminden bu anlamı çıkarmak mümkün olabiliyor. 

İşte bu farklı düzenleme biçimleri, karşımıza açık-kapalı fatura olarak çıkıyor. 

Alıcı ve satıcı arasındaki ilişkiye göre iade faturası da açık veya kapalı olarak kesilebilir.

Fatura çeşitleri nelerdir?

Açıkkapalı fatura tanımı

Açık fatura nedir?

Yasamız, açık fatura ve kapalı fatura terimlerini tanımlamaz. Bu tanımlar, ticari hayatta sürüp giden alışverişlerin sonucunda kendiliğinden belirmiştir. Ticari örf ve adetlere göre açık fatura, satılan mal ya da hizmet bedelinin peşin olarak tahsil edilmediğini gösterir. Aksine, ürün veya hizmetin vadeli olarak satıldığını göstermek üzere düzenlenen faturadır. 

Kapalı fatura nedir?

Kapalı fatura ise mal veya hizmet bedelinin peşin olarak tahsil edildiği durumlarda kesilen faturadır.

Açık fatura ile kapalı fatura arasındaki fark

Açık faturada, satılan ürün veya hizmetin teslimi sırasında müşteri ücreti peşin olarak ödemez. Satıcı da tahsilatını o sırada yapmamış olur. Yani bir fatura açık faturaysa faturanın düzenlendiği tarihte fatura bedelinin ödenmediğini anlarız. Kapalı fatura ise fatura tarihinde ödemenin yapıldığını söyler. 

e-Fatura, açık fatura veya kapalı fatura olarak oluşturulabilir mi?

Elektronik fatura, matbu fatura ile aynı hukuki niteliklere sahip olduğu için e-faturada da açık ve kapalı fatura farklılıkları açık biçimde görünmez. Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (GİB) e-fatura uygulamasında açık fatura ve kapalı fatura evrak türü olarak bulunmaz. 

Açık ve kapalı fatura nasıl düzenlenir?

Peki açık ve kapalı faturada imza ve kaşe faturanın neresine eklenmeli? Açık faturada faturayı düzenleyen tüccar imzasını, faturanın üst tarafına atar. Kapalı faturada ise imza, faturanın alt tarafına atılır. Açık fatura kesilirken faturanın üst bölümüne atılan imza, müşterinin borcunu ödemediği anlamını taşır.

 

Açık fatura ile icra takibi nasıl yapılır?

Bir satıcı, bedeli vadeli olarak ödenecek bir ürün ya da hizmetin faturasını açık fatura olarak tanzim ettikten sonra bedelini beklediği vadede tahsil edemezse konuyu hukuka taşıyabilir mi?

Fatura tek başına alacağın varlığını göstermez. Bu yüzden alacak varlığının tespiti; faturanın açık veya kapalı fatura olarak düzenlenmesi, bunun faturanın muhatabına bildirilip bildirilmemesi, muhatabın fatura içeriğine itiraz edip etmemesi ve faturaların tarafların ticari defterlerine kaydedilip edilmemesi ile belirlenir. Faturalarda itiraz konusu ve konuyla ilgili geçerli süreler, Türk Ticaret Kanunu’nun 21. maddesinde düzenlenmiştir. Bir ticari işletmeden herhangi bir mal veya hizmet satın alan biri, kendisine fatura kesilmesini, aldığı hizmet veya malın bedelini ödemişse bunun faturada gösterilmesini talep etme hakkına sahip. Faturayı alan kişi, faturayı aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde bir itirazda bulunmazsa faturanın içeriğini kabul etmiş sayılır. Bu kabul, faturayı, yazılı delil konumuna taşır.

Kapalı fatura icra takibi gerektirmez. Çünkü kapalı fatura, ödemenin halihazırda alındığı durumlarda kesilmelidir. İşte tam da bu nedenle fatura düzenlenirken faturanın açık mı yoksa kapalı mı düzenlendiğine dikkat edilmesi gerekir. Ödeme yapılmadığı halde kapalı fatura düzenlenmişse ilgiliden alacak talep edilmesi hukuki açıdan zorlaşacaktır.  


Gelir ve giderlerini kolayca takip edip enerjini işine büyütmeye ayırmak istiyorsan MikroX’i 15 gün ücretsiz olarak deneyebilirsin.